Een praktijkvoorbeeld van positieve psychologie in het onderwijs
Van december 2025 tot en met juni 2026 krijgt het Nederlands onderwijsveld een bijzonder praktijkvoorbeeld van hoe positieve psychologie concreet vorm kan krijgen. Marianne van Wetter en Mark Simons, de oprichters van MyQuest – Verschilmakers in het Onderwijs, trekken samen met hun drie kinderen (13, 16 en 19 jaar) langs zeven innovatieve scholen in Europa. Ze verblijven telkens een maand op elke school om ‘best practices’ van binnenuit te ervaren – letterlijk aan den lijve.
Werken met sterke kanten als fundament
De aanpak van MyQuest – Verschilmakers in het Onderwijs is geworteld in de positieve psychologie, met name in het systematisch werken met sterke kanten. In plaats van te focussen op wat er ontbreekt of moet worden verbeterd, staat de vraag centraal: wie ben je, wat zijn je talenten, en waar word je intrinsiek door gemotiveerd? Deze benadering komt voort uit jarenlange praktijkervaring die begon in 2011, toen Van Wetter en Simons hun eerste ‘QuestTrek’ liepen met Nepalese wees- en straatjongeren in de Himalaya’s.
Wat opviel tijdens deze intensieve meerdaagse wandeltochten was dat jongeren in korte tijd fundamentele veranderingen doormaakten. Door het combineren van fysieke uitdaging in de natuur, reflectie in kleine groepen en intensieve begeleiding, werden hun authentieke talenten en drijfveren zichtbaar. Deze ervaring leidde tot een methodiek die inmiddels in meer dan 200 QuestTreks is verfijnd en evidence-based technieken integreert zoals de StrengthsFinder van het Gallup Instituut, Co-Active coaching en Theory U.
Van Nepal naar Nederland
De QuestTrek illustreert hoe positieve psychologie zich van theorie naar practice vertaalt. Wat begon als een NGO voor Nepalese straatjongeren groeide uit tot een beweging die werkt met verschillende doelgroepen in het Nederlands onderwijs. De methodiek bleek overdraagbaar: waar Nepalese jongeren door een 6-daagse QuestTrek hun talenten leerden herkennen en verder ontwikkelden, blijkt dezelfde benadering ook effectief voor Nederlandse scholieren, studenten en onderwijsprofessionals.
Het leidende principe hierbij– werken aan je eigen ontwikkeling en tegelijkertijd een ander in staat stellen hetzelfde te doen – is kenmerkend voor de positieve psychologie. Het gaat niet om een individualistisch streven naar persoonlijk geluk, maar om individuele groei die bijdraagt aan een grotere gemeenschap.
Van binnenwereld naar buitenwereld
Centraal in de filosofie van MyQuest – verschilmakers in het Onderwijs staat de overtuiging dat wat we in de buitenwereld creëren, voortkomt uit onze binnenwereld. “We feel, therefore we learn,” citeert Van Wetter neurowetenschapper Antonio Damasio. De focus op innerlijke ontwikkeling als basis voor extern presteren contrasteert met traditionele onderwijsbenaderingen die primair op cognitieve prestaties zijn gericht. MyQuest- Verschilmakers in het Onderwijs wil een beweging op gang brengen waarin de binnenwereld in het onderwijs centraal staat.
Een gezinsexperiment als onderzoeksmethode
De aanstaande Europese reis is meer dan een studiereis – het is een praktijkexperiment in positief leren. Door als heel gezin deel te nemen aan het schoolleven op zeven verschillende onderwijsinstellingen (voortgezet onderwijs, mbo en hbo), ervaren de initiatiefnemers én hun kinderen hoe innovatieve scholen in de praktijk werken met persoonlijke ontwikkeling en talentontwikkeling. Maandelijks wordt dit in een online panelgesprekken met beslissers uit het onderwijs uitgewisseld en besproken op de waarde en relevantie voor het Nederlandse onderwijs.
Relevantie voor het onderwijsveld
Het Nederlands onderwijs is in beweging richting wat vaak ‘positief onderwijs’ wordt genoemd – onderwijs dat zich richt op de persoonlijke ontwikkeling van ieders talent. De Europese leerreis richt zich specifiek op onderwijsprofessionals zoals schoolleiders, bestuurders en beleidsmakers die nieuwsgierig zijn hoe onderwijs beter kan aansluiten op de sterke kanten, de kwaliteiten en behoeften van leerlingen en studenten. Op 27 september 2026 worden de ervaringen in een openbaar evenement in de Theaterloods in Radio Kootwijk gepresenteerd.
Praktijkonderzoek met impact
Door zeven maanden lang als gezin onderdeel te zijn van verschillende onderwijscommunities ontstaat een unieke vorm van participerend onderzoek. De initiatiefnemers zoeken niet alleen naar voorbeelden van ‘wat werkt’, maar ervaren zelf hoe het is om als leerling, als ouder én als onderwijsprofessional deel uit te maken van innovatieve leeromgevingen.
Het project illustreert hoe positieve psychologie zich niet beperkt tot interventies of programma’s, maar een fundamentele benadering kan zijn van hoe we naar leren en ontwikkeling kijken. Het begint bij de vraag: wie ben je eigenlijk? En welke sterke kanten kun je inzetten om bij te dragen aan wat jij belangrijk vindt?
Dit artikel beschrijft een praktijkvoorbeeld van positieve psychologie in het onderwijs. Voor meer informatie over de leerreis langs Europese scholen kunnen geïnteresseerde onderwijsprofessionals contact opnemen via MyQuest – Verschilmakers in het Onderwijs, https://www.myquest.academy/myquest-on-tour/